Cumhuriyet Kitap’ın 1912. sayısında Homeros ve ölümsüz destanları

Sayıda, Homeros’un gerçekten tarihsel bir kişi olup olmadığı, iki destanın aynı ozana ait bulunup bulunmadığı ve şairin nerede yaşamış olabileceği soruları ele alınıyor. Troya kazı başkanı Rüstem Aslan, Odysseus: Hoş Geldin Yabancı adlı çalışmasında, Homeros’un kişisel kimliğinin destanlarda görünmemesinin dönemin kahramanlık şiirlerinin niteliğiyle bağlantılı olduğunu belirtiyor. Aslan’a göre Homeros, tek bir kişiden çok sözlü şiir geleneğini biçimlendiren kolektif hafızanın simgesel adı olarak değerlendirilebilir.

Alberto Manguel de Homeros’un İlyada ve Odysseia’sı kitabında, Herodotos’tan hareketle kurucu anlatıcı Homeros’un varlığına ilişkin varsayımları inceliyor. Manguel, Homeros’a ait biyografilerin bulunmasının onun gerçekten yaşadığını kanıtlamayacağını vurguluyor. Dergide ayrıca destanların Vergilius’un Aeneis’inden James Joyce’un Ulysses’ine uzanan etkisi, Troya ile Homeros arasındaki bağ ve Odysseia’nın eve dönüş izleği üzerinde duruluyor.

Odysseia’nın yalnızca Odysseus’un İthake’ye ulaşma serüveni olmadığı; tanrılarla ölümlüleri, evi denizi, insanı canavarla buluşturan kadim bir dünya kurduğu aktarılıyor. Christopher Nolan’ın The Odyssey uyarlamasının oluşturduğu merakın da Homeros’un binlerce yıllık metinlerine yeniden dönmek için bir vesile olduğu belirtiliyor.

1912. sayıda Feridun Andaç ve Ayça Ceylan’ın yanı sıra Öner Yağcı, Can Uyar, Duygu Aydemir, Evin Okçuoğlu ve Y. Bekir Yurdakul’un yazıları yer alıyor. Vitrindekiler ile Mustafa Başaran’ın hazırladığı Bulmaca da derginin içeriğine eşlik ediyor. Cumhuriyet Kitap, 8 Ekim 2026’da Cumhuriyet gazetesiyle birlikte okurlara sunulacak.

Kaynak: Cumhuriyet