Yargıtay: Önleme aramasında yer, zaman ve kapsam açıkça yazılmalı
Özet haber: Yargıtay 10. Ceza Dairesi, önleme araması kararlarının soyut biçimde polis sorumluluk bölgesinin tamamını kapsayamayacağına hükmetti. Kararda, bu aramalardan elde edilen hukuka aykırı delillerin mahkûmiyete dayanak yapılamayacağı belirtildi.
Polis sorumluluk bölgesinde gerçekleştirilen bir uygulamada iki kişi, “uyuşturucu madde ticareti yapmak” iddiasıyla gözaltına alındı. Tutuklanan şüpheli hakkında Ağır Ceza Mahkemesi’nde dava açılırken mahkeme sanıkların mahkûmiyetine karar verdi. Sanık avukatlarının temyiz başvurusu üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 10. Ceza Dairesi, önleme aramasının kapsamına ilişkin eksiklikler bulunduğu gerekçesiyle hükmü bozdu.
Dosyanın yeniden görülmesi üzerine Ağır Ceza Mahkemesi sanıkların beraatine karar verdi. Cumhuriyet savcısının temyiz başvurusunu değerlendiren Yargıtay, beraat hükmünü oy birliğiyle onadı. Daire, sanıkların atılı suçu işlediklerinin sabit görülmediğine ilişkin mahkeme değerlendirmesinde isabetsizlik bulunmadığını bildirdi.
Adli ve Önleme Aramaları Yönetmeliği’nin 20/2-a maddesine göre, önleme araması kararında aramanın yapılacağı yer ve zaman ile sebep, konu ve kapsam açıkça belirtilmeli. Yargıtay, yalnızca “polis sorumluluk bölgesi” ifadesine dayanılarak bu alanın tamamında arama yapılamayacağını vurguladı. Böyle bir karara dayanılarak elde edilen delillerin hukuka aykırı olması nedeniyle hükme esas alınamayacağı kaydedildi.
Dairenin 2023 tarihli başka bir kararında da önleme aramasının belirli suçlarla sınırlı tutulup tutulmadığının önemine dikkat çekildi. Karara göre, arama belirli suçlarla sınırlıysa arama sonucunda elde edilen deliller başka suçlar bakımından kullanılamaz. Ayrıca önleme araması kararı normal şartlarda kolluk kuvvetlerinin talebi üzerine Sulh Ceza Hâkimi tarafından veriliyor; gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde ise illerde vali, ilçelerde kaymakam onayıyla uygulanabiliyor. Kolluk amirleri ve cumhuriyet savcılarının önleme araması emri verme yetkisi bulunmuyor.
Kaynak: Habertürk


